Duurzame Impact door Voedselsystemen

Catherine Phan

International Development Manager, Blueyse

‘Sustainable consumption and production is about doing more and better with less.’

Alle Sustainable Development Goals (SDG’s) zijn afgestemd op deze uitspraak. Het doel is dat we de middelen hebben die nodig zijn voor toekomstige ontwikkeling zonder dat dit ten koste gaat van onze natuurlijke omgeving. SDG 12 richt zich op het waarborgen van duurzame en verantwoorde consumptie- en productiepraktijken, voornamelijk in de agrifoodsector.

Het agrifood stelsel of “voedselsysteem” verwijst naar het geheel van activiteiten die betrokken zijn bij de productie, de verwerking, het vervoer en de consumptie van voedsel. Voedselsystemen spelen een invloedrijke rol in onze persoonlijke gezondheid en in de gezondheid van milieu, economieën en culturen. Wanneer er dus een probleem is in de waardeketen van de voedselproductie, d.w.z. ergens tussen het proces van (1)Bodem- (2)Kweken- (3)Telen- (4)Verwerken- (5)Logistiek- (6)Detailhandel/Voedselvoorziening- (7)Consumptie, kan het daaruit voortvloeiende gevolg een bedreiging vormen voor onze opvoeding, gezondheid en economie. We hebben dit gezien tijdens de COVID-19 crisis toen miljoenen mensen over de hele wereld te maken kregen met kwetsbare situaties en voedselschaarste. Bovendien zijn, wanneer onze voedselsystemen falen, degenen die al arm of gemarginaliseerd zijn, het meest kwetsbaar.

Gelukkig hebben onderzoekers, door bewustwording en vooruitgang in de richting van de SDG’s, alle stappen uitgestippeld die nodig zijn om een goed functionerend voedselsysteem te garanderen. Het doel is om vóór 2050 Co2 neutraal te zijn en de wereldwijde stijging in temperatuur tot 1,5 °C te beperken. Om dit te bereiken, moet de manier waarop we ons voedsel produceren veranderen. Momenteel is de agrifoodsector verantwoordelijk voor ongeveer 30 procent van het totale energieverbruik en voor ongeveer 22 procent van de totale Co2 uitstoot.

Daarom is het een van de meest urgente elementen van onze voedselsystemen om aan te pakken, hoe de voedingsindustrie duurzamer en energieslim kan worden. Energieslimme voedselsystemen maken gebruik van koolstofarme energiesystemen om de landbouw- en visserijgemeenschappen beter te ondersteunen. Het volgende element in de overgang naar een duurzamer voedselsysteem is de vermindering van chemische bestrijdingsmiddelen. Pesticiden zijn weliswaar nuttig om de opbrengst te verhogen, maar sijpelen door in het water en de bodem, waardoor andere organismen vergiftigd kunnen worden en de giftigheidsgraad hoog kan oplopen. De Europese Commissie heeft haar Farm to Fork-strategie gelanceerd met als doel het gebruik van pesticiden tegen 2030 met 50% te verminderen.

De overgang naar een duurzaam voedselsysteem zal op korte termijn een uitdaging zijn, maar door innovatie en onderzoek zijn er efficiënte methoden om de impact op milieu te verminderen. Het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) heeft net zijn Mitigation for Climate Change rapport van 2022 gepubliceerd. In dit rapport bespreken zij dat, hoewel we niet op schema liggen om de opwarming te beperken tot 1,5 °C in 2050, er steeds meer aanwijzingen zijn voor klimaatactie. Ten minste 826 steden en 103 regio’s hebben doelstellingen om Co2 neutraal te worden vastgesteld. Zelfs met dit positieve resultaat is er nog steeds behoefte aan een versnelling van de klimaatactie. Wat de migratieopties in de landbouw betreft, beveelt het IPCC tal van acties aan, gaande van de vermindering van de CH4- en N2O-emissies tot de bevordering van het herstel van ecosystemen, herbebossing en bebossing. Het gemeenschappelijke thema is dat we nu moeten handelen. We weten wat er moet gebeuren en we moeten nu actie ondernemen als we veranderingen willen bewerkstelligen.

 

Bronnen:

UN Food Systems Summit: https://www.un.org/en/food-systems-summit/about

“Energy-Smart” Food for People Climate Issue Paper: https://pre-sustainability.com/articles/lca-for-agri-food/

Climate Change 2022: Mitigation of Climate Change video: https://www.youtube.com/watch?v=STFoSxqFQXU

Climate Change 2022: Mitigation of Climate Change: https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg3/